ولایت پیوندی است بین افراد یک جبهه
در دو یادداشت گذشته، تعریف ولایت و معرفی امام و تکلیفی که بر دوش ایشان است، گذشت. همانطور که عرض شد، ولایت پیوندی است بین افراد یک جبهه. یک جهت پیوند در ولایت، همبستگی، همجبهگی و اتصال با امام است و جهت دیگر، پیوند و اتحاد بین مؤمنین و مرزگذاری بین جبههٔ مؤمنین با جبههٔ غیرخودی؛ که در آیات قرآن به آن تصریح شده است، مثل «أطیعُوا اللهَ و أطیعُوا الرّسولَ و اُولِی الأمرِ مِنکُم»، «و اعتَصِموا بِحَبلِ الله جَمیعاً و لاتفرّقوا»، «إنَّما المُؤمنونَ إخوة»، «يَٰأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ لَا تَتَّخِذُواْ ٱلَّذِينَ ٱتَّخَذُواْ دِينَكُم هُزُوًا وَ لَعِبًا مِّنَ ٱلَّذِينَ أُوتُواْ ٱلكِتَٰبَ مِن قَبلِكُم وَ ٱلكُفَّارَ أَولِيَآءَ». (۱) و آیات متعدد دیگر.
جهت اول، پیوستگی با امام است. یعنیچه پیوستگی با امام؟ یعنی اطاعت از او در فکر و عمل. «درست از او سرمشق گرفتن، درست در افکار و بینشها دنبال او بودن، و درست در افعال و رفتار و فعالیتها و حرکتها او را پیروی کردن. پس ولایت علیبنابیطالب یعنی چه؟ یعنی در افکارت پیرو علی باش، در افعالت پیرو علی باشی، تو را با علیبنابیطالب رابطهای نیرومند، مستحکم، خلل ناپذیر پیوند زده باشد، از علی جدا نشوی» (۲).
اولین تکلیف مؤمنین
«ولایت در یک انسان، به معنای وابستگی فکری و عملیِ هر چه بیشتر و روزافزونتر با ولیّست. ولیّ را پیدا کن، ولیّ خدا را بشناس …، بعد از آنی که مشخص کردی، شخصاً از لحاظ فکر، از لحاظ عمل، از لحاظ روحیات، از لحاظ راه و رسم و روش، خودت را به او متصل کن، مرتبط کن، دنبالش راه بیفت، حرکت بکن. اگر تلاشِ تو تلاشِ او، جهادِ تو جهادِ او، دوستیِ تو دوستیِ او، دشمنی تو دشمنی او، جبههبندی تو جبههبندی او باشد؛ تو دارای ولایتی.» (۳)
پس اولین تکلیف مؤمنین مشخص شد. تبعیّت فکری و عملی از امام. نمونهٔ تبعیّت فکری در قرآن کریم مانند آیهٔ «فَإِنْ آمَنُوا بِمِثْلِ مٰا آمَنْتُمْ بِهِ فَقَدِ اِهْتَدَوْا وَ إنْ توَلَّوْا فإنَّمَا هُمْ في شِقاقٍ»(۴) میباشد. با توجه به آیاتی مثل «آیۀ نفر» (۵)، تبلیغ و تبیین این فکر نیز برعهدۀ مؤمنین بهخصوص #طلاب علوم دینی است. تبعیّت عملی هم که در آیات متعدّد قرآن کریم و روایات آمده است مثل فرمایش امام باقر علیهالسلام: «ألا منِ ائْتَمّ بإمام فليعمل بعمله». (۶)
جهت دوم، پیوستگی و اتحاد بین مؤمنین و فاصله گرفتن و مرز گذاشتن بین خود با غیرخودیها و جبههٔ غیرایمانی بهخصوص جبههٔ کفر و الحاد است.
اتحاد، همبستگی، حفظ پیوستگیهای داخلی و همچنین نفی وابستگیهای خارجی
اتحاد، همبستگی، حفظ پیوستگیهای داخلی و همچنین نفی وابستگیهای خارجی وظیفهٔ دوم مؤمنین است. که دو روی یک سکّه هستند. اگر اتحاد نباشد، آنگاه دشمن میتواند در صفوف مؤمنین نفوذ کند و با ایجاد اختلاف و دودستگی بین آنها، جامعهٔ ایمانی را تضعیف کند. این تضعیف اگر موجب شکست در مقابل بدخواهان نشود، حداقلش این است که سبب هدر رفتنِ توان، نیرو، امکانات، زمان و … خواهد شد. همانطور که در اغتشاشهای متعددی که در کشور عزیزمان صورت گرفت، همهٔ ما مشاهده کردهایم. چه جانهای پاکی و چه امکانات و فرصتهایی که در این تفرقههای ساختهٔ دست #دشمن از دست دادیم. اگر اتحاد، همدلی و پیوستگی و به تعبیر قرآن کریم «برادری و اخوّت» وجود داشت، هیچگاه شاهد این همه خسارت نبودیم.
نمونههایی از آیات قرآن کریم در این معنا در ابتدا تقدیم شد. اگر طبق معنای لغوی از «ولایت» که توسط شهید امام خامنهای مطرح کرده اند، یعنی ترجمهٔ ولایت به «همجبهه و همصف» در آیات قرآن جستجو کنید، آیات متعدّدی از قرآن کریم را در این معنا به صراحت تمام مییابید.
امروز که در میانهٔ میدانِ امتحانات عظیم الهی هستیم، توجه به این معنا از «ولایت و تعهّدی که این معنا ایجاد میکند»، بسیار راهگشاست و میتواند ملت ایران را از این فتَن آخرالزمان سربلند بیرون بیاورد. حفظ اتحاد و همبستگی ملّی، بیعت با امام جدید جامعه، عمل به فرمان های او و تلاش و حرکت در جهت اهداف اسلام عزیز؛ رمز پیروزی و حرکت ما به قلّهٔ تمدّن اسلامی و انشاءالله زمینهٔ ظهور امام عصر عجّلاللهفرجهالشریف است.