مسیر درست
همانطور که پیشتر گفته شد، شناخت در هر مسیری ضروری است. برای آغاز هر حرکتی، باید مسیر، هدف و راهبر آن را شناخت. در جریان امامشناسی نیز مهمترین بخش، شناخت رفتاری امام است؛ یعنی بررسی رفتار امام در موقعیتهای مختلف، نحوه برخورد او با دوستان و دشمنان، آنانی که تا آخرین لحظه همراهیاش کردند و آنان که در برابرش ایستادند.
این نوع شناخت، انسان را در مسیر درست قرار میدهد و او را به هدف نهایی، یعنی سعادت، رهنمون میسازد. یکی از جلوههای مهم این شناخت رفتاری، تکلیفمحوری امام است.
در یکی از منازل میان راه مدینه تا کربلا، امام حسین علیهالسلام در خطبهای، کلام پیامبر اکرم صلیاللهعلیهوآله را نقل میفرمایند:
« اَیُّهَا النّاسُ اِنَّ رَسولَ الله صَلَّی اللهُ عَلَیهِ وَ آلِهِ قالَ مَن رَأَى سُلطاناً جائِراً مُستَحِلّاً لِحُرُمِاتِ الله ناکِثاً لِعَهدِ الله … یَعمَلُ فی عِبادِ الله بِالجَورِ وَ العُدوانِ و لَم یُغیِّرُ عَلَیهِ بِقَولٍ وَ لا فِعلٍ کانَ حَقّاً عَلَى الله اَن یُدخِلَهُ مَدخَلَه.»
راهنمای همه انسانها در همه دورانها
این سخن تنها خطاب به یاران حاضر در کنار امام نیست؛ بلکه پیامی جهانی و همیشگی برای همه انسانها، در همه اعصار است؛ مؤمن یا غیر مؤمن. سخنی است که راهبرد عملی و خط فکری را روشن میسازد:
کسی که در برابر ظلم سکوت کند، به سرنوشتی مشابه ظالمان دچار خواهد شد؛ یعنی سقوط و هلاکت.
این خطبه، حجت را بر همگان تمام میکند. حرکت امام حسین علیهالسلام، با چنین بیانی، نهتنها هدایتگر یارانش، بلکه راهنمای همه انسانها در همه دورانهاست.
آزادگان جهان با شناخت رفتاری امام، ایستادگی و مسئولیتپذیری خود را نشان میدهند، زیرا این وظیفهای فراگیر برای همهی انسانهای آزاده در تمام دورانهاست، نه محدود به گروهی خاص.
سلسله یادداشتهای (از آشنایی تا شناسایی) قسمت دوم
یادداشت اختصاصی // حجتالاسلام علیخانی